ഫൺമിലയൊ റാൻസം-കുട്ടി

നൈജീരിയൻ അധ്യാപിക, രാഷ്ട്രീയ പ്രചാരക, വനിതാ അവകാശ പ്രവർത്തക

ചീഫ് ഫൺ‌മിലായോ റാൻസം-കുട്ടി, MON (/ ˌfʊnmiˈlaɪjoʊ ˈrænsəm ˈkuːti /; ജനനം ഫ്രാൻസെസ് അബിഗയിൽ ഒലഫുൻമിലായോ തോമസ്; 25 ഒക്ടോബർ 1900 - 13 ഏപ്രിൽ 1978), ഫൺമിലയൊ അനികുലപ്പോ-കുട്ടി എന്നുമറിയപ്പെടുന്നു. അവർ ഒരു നൈജീരിയൻ അധ്യാപിക, രാഷ്ട്രീയ പ്രചാരക, വനിതാ അവകാശ പ്രവർത്തക, പരമ്പരാഗത പ്രഭു എന്നിവയായിരുന്നു.


ഫൺമിലയൊ റാൻസം-കുട്ടി

70 year old Funmilayo Ransome-Kuti on her birthday.png
റാൻസം-കുട്ടി തന്റെ 70 ആം ജന്മദിത്തിൽ.
വ്യക്തിഗത വിവരണം
ജനനം
Frances Abigail Olufunmilayo Thomas

(1900-10-25)25 ഒക്ടോബർ 1900
Abeokuta, Southern Nigeria
(now Abeokuta, Ogun State)
മരണം13 ഏപ്രിൽ 1978(1978-04-13) (പ്രായം 77)
ലാഗോസ്, നൈജീരിയ
രാജ്യംNigerian
പങ്കാളിIsrael Oludotun Ransome-Kuti
മക്കൾ
ബന്ധുക്കൾ
ജോലിEducator, politician, women's rights activist

നൈജീരിയയിലെ അബൊകുട്ടയിൽ ജനിച്ച റാൻസോം-കുട്ടി അബൊകുട്ട ഗ്രാമർ സ്കൂളിൽ ചേർന്ന ആദ്യത്തെ വനിതാ വിദ്യാർത്ഥിനിയായിരുന്നു. ചെറുപ്പത്തിൽത്തന്നെ അദ്ധ്യാപികയായി ജോലി ചെയ്തു, രാജ്യത്തെ ആദ്യത്തെ പ്രീ സ്‌കൂൾ ക്ലാസുകൾ സംഘടിപ്പിക്കുകയും താഴ്ന്ന ക്ലാസ് സ്ത്രീകൾക്ക് സാക്ഷരതാ ക്ലാസുകൾ ക്രമീകരിക്കുകയും ചെയ്തു. 1940 കളിൽ, റാൻസം-കുട്ടി അബൊകുട്ട വനിതാ യൂണിയൻ സ്ഥാപിക്കുകയും സ്ത്രീകളുടെ അവകാശങ്ങൾക്കായി പോരാടുകയും ചെയ്തു. പ്രാദേശിക ഭരണസമിതികളിൽ സ്ത്രീകളെ മികച്ച രീതിയിൽ പ്രതിനിധീകരിക്കണമെന്നും വിപണിയിലെ സ്ത്രീകളുടെമേലുള്ള അന്യായമായ നികുതി അവസാനിപ്പിക്കണമെന്നും ആവശ്യപ്പെട്ടു. "ലിസബിയുടെ സിംഹം" എന്ന് മാധ്യമങ്ങൾ അവരെ വിശേഷിപ്പിച്ചു.[2]:77 പതിനായിരത്തോളം സ്ത്രീകളുടെ മാർച്ചുകൾക്കും പ്രതിഷേധങ്ങൾക്കും അവർ നേതൃത്വം നൽകി. 1949-ൽ ഭരണകക്ഷിയായ അലകെയെ താൽക്കാലികമായി ഭരണത്തിൽനിന്ന് ഒഴിവാക്കാൻ നിർബന്ധിച്ചു. റാൻസം-കുട്ടിയുടെ രാഷ്ട്രീയ വ്യാപ്തി വർദ്ധിച്ചതോടെ, നൈജീരിയൻ വനിതാ യൂണിയന്റെയും നൈജീരിയൻ വനിതാ സൊസൈറ്റികളുടെ ഫെഡറേഷന്റെയും നിർമ്മാണത്തിന് നേതൃത്വം നൽകി. നൈജീരിയൻ സ്ത്രീകളുടെ വോട്ടവകാശത്തിനായി വാദിക്കാൻ ദേശീയമായും അന്തർദ്ദേശീയമായും അവർ സഞ്ചരിച്ചു.

റാൻസോം-കുട്ടിക്ക് ലെനിൻ സമാധാന സമ്മാനം ലഭിച്ചു. ഒപ്പം അവരുടെ പ്രവർത്തനത്തിന് ഓർഡർ ഓഫ് നൈജറിൽ അംഗത്വം ലഭിച്ചു. പിന്നീടുള്ള വർഷങ്ങളിൽ, നൈജീരിയയിലെ സൈനിക സർക്കാരുകളെ വിമർശിച്ചതിൽ അവർ മകനെ പിന്തുണച്ചു. കുടുംബ സ്വത്തുക്കൾക്കെതിരായ സൈനിക റെയ്ഡിൽ പരിക്കേറ്റ് 77 വയസ്സുള്ള അവർ മരിച്ചു. റാൻസം-കുട്ടിയുടെ മക്കളിൽ സംഗീതജ്ഞനും ആക്ടിവിസ്റ്റുമായ ഫെല അനികുലപ്പോ കുട്ടി, ഡോക്ടറും ആക്ടിവിസ്റ്റും ആയ ബെക്കോ റാൻസം-കുട്ടി, ഡോക്ടറും ആരോഗ്യമന്ത്രിയുമായ ഒലികോയ് റാൻസം-കുട്ടി [2]:175–177 എന്നിവർ ഉൾപ്പെടുന്നു.

ആദ്യകാല ജീവിതവും വിദ്യാഭ്യാസവുംതിരുത്തുക

 
A 21st-century view of Abeokuta, Nigeria

ഫ്രാൻസെസ് അബിഗയിൽ ഒലഫുൻമിലായോ തോമസ് 1900 ഒക്ടോബർ 25 ന് നൈജീരിയയിലെ അബൊകുട്ടയിൽ[3] പ്രഭുക്കന്മാരായ ജിബൊലു-തായ്‌വോ കുടുംബത്തിലെ അംഗമായ ചീഫ് ഡാനിയേൽ ഒലുമെയുവ തോമസ് (1869 - 1954), ലുക്രേഷ്യ ഫിലിസ് ഒമോയിനി അഡിയോസോലു (1874 - 1956) എന്നിവർക്ക് ജനിച്ചു.[2]:20അവരുടെ പിതാവ് ഈന്തപ്പനയുടെ കൃഷിയും കച്ചവടം ചെയ്യുകയും അമ്മ ഡ്രസ് മേക്കറായി ജോലി ചെയ്യുകയും ചെയ്തു.[4] അവരുടെ പിതാവിന്റെ ഭാഗത്ത് ഫ്രാൻസെസ് പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിൽ അടിമക്കച്ചവടക്കാർ പിടികൂടിയ യൊറൂബക്കാരിയായ സാറാ തായ്‌വോയിൽ നിന്നാണ് പിറന്നത്. കാലക്രമേണ ഒടുവിൽ അവരുടെ കുടുംബം അബൊകുട്ടയിലേയ്ക്ക് എത്തി.[2]:19–23

നൈജീരിയൻ കുടുംബങ്ങൾ പെൺകുട്ടികൾക്കായി വളരെയധികം വിദ്യാഭ്യാസത്തിനായി നിക്ഷേപം നടത്തുന്നത് അക്കാലത്ത് അസാധാരണമായിരുന്നെങ്കിലും, ആൺകുട്ടികൾക്കും പെൺകുട്ടികൾക്കും വിദ്യാഭ്യാസത്തിന്റെ പ്രാധാന്യത്തെക്കുറിച്ച് ഫ്രാൻസിസിന്റെ മാതാപിതാക്കൾ വിശ്വസിച്ചിരുന്നു. [2] സെക്കൻഡറി വിദ്യാഭ്യാസത്തിനായി അവർ അബൊകുട്ട ഗ്രാമർ സ്കൂളിൽ ചേർന്നു. [5] ഈ വിദ്യാലയം തുടക്കത്തിൽ പുരുഷ വിദ്യാർത്ഥികൾക്ക് മാത്രമായിരുന്നു തുറന്നത്. പക്ഷേ 1914 ൽ ആദ്യ വനിതാ വിദ്യാർത്ഥികളെ പ്രവേശിപ്പിച്ചു. ആ വർഷം പഠനത്തിനായി രജിസ്റ്റർ ചെയ്ത ആറ് പെൺകുട്ടികളിൽ ഫ്രാൻസെസും ഒന്നാമതായിരുന്നു. [2] 1919 മുതൽ 1922 വരെ അവർ വിദേശത്തേക്ക് പോയി ഇംഗ്ലണ്ടിലെ ചെഷെയറിലെ പെൺകുട്ടികൾക്കായി ഒരു ഫിനിഷിംഗ് സ്കൂളിൽ ചേർന്നു. അവിടെ അവർ പ്രസംഗകല, സംഗീതം, വസ്ത്രനിർമ്മാണം, ഫ്രഞ്ച്, വിവിധ ഗാർഹിക കഴിവുകൾ എന്നിവ പഠിച്ചു. അവരുടെ ക്രിസ്തീയ നാമമായ ഫ്രാൻസെസിനുപകരം അവരുടെ ചുരുക്കിയ യൊറുബ നാമമായ ഫൺമിലായോ ഉപയോഗിക്കാനുള്ള സ്ഥിരമായ തീരുമാനം അവിടെ വെച്ചാണ്. [2] ഇംഗ്ലണ്ടിലെ വംശീയതയുടെ വ്യക്തിപരമായ അനുഭവങ്ങളോടുള്ള പ്രതികരണമായിരിക്കാം ഇത്. [6]അതിനുശേഷം അവർ അബിയോകുട്ടയിലേക്ക് മടങ്ങി അദ്ധ്യാപികയായി ജോലി ചെയ്തു.[3]

അവലംബംതിരുത്തുക

  1. 1.0 1.1 1.2 Spencer, Neil (2010-10-30). "Fela Kuti remembered: 'He was a tornado of a man, but he loved humanity'". The Observer (ഭാഷ: ഇംഗ്ലീഷ്). ISSN 0029-7712. ശേഖരിച്ചത് 2020-02-07.
  2. 2.0 2.1 2.2 2.3 2.4 2.5 2.6 Johnson-Odim, Cheryl; Emma Mba (1997). For Women and the Nation: Funmilayo Ransome-Kuti of Nigeria. University of Illinois Press. ISBN 0-252-06613-8.
  3. 3.0 3.1 "Funmilayo Ransome-Kuti: Nigerian feminist and political leader". Encyclopedia Britannica (ഭാഷ: ഇംഗ്ലീഷ്). 21 October 2019. ശേഖരിച്ചത് 18 December 2019.
  4. "Ransome-Kuti, Funmilayo". Dictionary of African Biography. 5. Akyeampong, Emmanuel Kwaku., Gates, Henry Louis, Jr. Oxford: Oxford University Press. 2012. pp. 176–178. ISBN 978-0-19-538207-5. OCLC 706025122.CS1 maint: others (link)
  5. Sheldon, Kathleen (2016). "Ransome-Kuti, Funmilayo (1900-1978)". Historical Dictionary of Women in Sub-Saharan Africa (ഭാഷ: ഇംഗ്ലീഷ്). Rowman & Littlefield. pp. 247–248. ISBN 978-1-4422-6293-5.
  6. Johnson-Odim, Cheryl (1992). "On Behalf of Women and the Nation: Funmilayo Ransome-Kuti and the Struggles for Nigerian Independence". എന്നതിൽ Johnson-Odim, Cheryl; Strobel, Margaret (eds.). Expanding the boundaries of women's history : essays on women in the Third World. Indiana University Press. pp. 144–157. ISBN 0-253-33097-1. OCLC 24912498.

കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക്തിരുത്തുക

Byfield, Judith A. (2003). "Taxation, Women, and the Colonial State: Egba Women's Tax Revolt". Meridians 3 (2).

പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾതിരുത്തുക

"https://ml.wikipedia.org/w/index.php?title=ഫൺമിലയൊ_റാൻസം-കുട്ടി&oldid=3541591" എന്ന താളിൽനിന്ന് ശേഖരിച്ചത്